نخست بايد با خاك پاك ماليده شود و سپس به‌همين‌گونه بشويند « 1 » . مسأله‌ى 65 - دگرگون شدن نجاست به‌چيزى پاك ، هم‌چون خون كه در بدن حيوان تبديل به‌گوشت شود و يا تبديل به‌غير خون شود ، كه از خون بودن خارج گردد ، مانند اين‌كه بسوزد و خاكستر گردد ، يا در اثر مرور زمان تبديل به‌خاك شود ، و يا مثل مردارى كه در نمك‌زار افتاده و تبديل به‌نمك شود ، - كه به‌اصطلاح همه اين فروض را استحاله مىگويند - اين استحاله خود پاك‌كننده هر نجسى است . مسأله‌ى 66 - زمين نجس يا متنجسى كه مرطوب است و يا هر چيزى كه پا برجاست مانند ساختمان و درخت و درب گرچه قابل جدا كردن است ، اگر با تابش خورشيد - چه بىواسطه و يا با واسطه - خشك گردد ، گرچه باد يا حرارت هوا هم به آن كمك كند ، مادامى كه در عرف مردم اين خشك شدن را در رابطه‌ى با تابش نور خورشيد بدانند ، كه خود به‌تنهايى براى خشك كردن كافى بوده و يا بالاخره عرفاً بگويند اين رطوبت را آفتاب خشك كرده كافى است . مسأله‌ى 67 - كف پا يا عصا و يا لاستيك ماشين يا دوچرخه و بالاخره هر وسيله‌ى سوارى يا پياده كه با ماليدن يا راه رفتن به‌روى زمين عين نجاستش بر طرف گردد ، پاك مىشود و در اين حكم فقط پاك بودن زمين شرط است و ديگر هيچ ، كه اگر اسفالت يا آجر و مانند آن‌ها هم باشد ، مادامى كه به آن زمين و زمينى گويند ، پاك‌كننده است . و اصولًا از بين رفتن عين نجاست كلًا - چه به‌وسيله‌ى آب مطلق يا مضاف « 2 » و چه

--> ( 1 ) - چنان‌كه در خبر ابوالعباس از حضرت صادق عليه السلام است كه درباره‌ى سگ پرسيد ، پس فرمود رِجْسٌ يعنى نجس است ، و فرمود از باقىمانده‌ى آن وضو نگير و اين آب را بريز و ظرفش را يك مرتبه با خاك و سپس يك مرتبه با آب بشوى . و اين‌جا منافاتى ميان اين خبر و صحيحه‌ى محمد بن مسلم نيست كه درباره‌ى سگى كه از آب مىنوشد فرمود ظرف را بشوى ( 2 ) - چنان‌كه گروهى از فقيهان مانند سيد مرتضى و صدوق و عمانى تطهير با آب مضاف را كافى مىدانند و سيد مرتضى ( 1 : 77 ) و شيخ مفيد ( 11 : 77 ) مطلقاً زوال عين نجاست را موجب طهارت مىدانند